Η Αντιγόνη του Ζ. Ανούιγ αποτελεί αναμφισβήτητα ένα από τα ωραιότερα κείμενα της παγκόσμιας δραματουργίας.
Η βασική διαφορά μεταξύ της «Αντιγόνης» του Σοφοκλή (441 π.Χ.) και του Ζαν Ανούιγ (1944) έγκειται στο πλαίσιο: ο Σοφοκλής εστιάζει στη σύγκρουση θείων, άγραφων νόμων και πολιτικής εξουσίας (αγάπη-καθήκον), ενώ ο Ανούιγ, γράφοντας στην κατεχόμενη Γαλλία, παρουσιάζει μια υπαρξιακή, πολιτική σύγκρουση «ναι» και «όχι».
Ο Anouilh στερεί από το έργο του κάθε έννοια ιερού.Απόντες επίσης είναι και οι άγραφοι νόμοι. Ο Κρέων δεν παραβιάζει κανένα θεϊκό νόμο, δεν αστοχεί, δεν διαπράττει ύβρη, δεν καταδιώκεται από τη Νέμεση. Όσο αφορά την Αντιγόνη, δεν αντιπροσωπεύει παρά μόνο τον εαυτό της. Ένας Κρέοντας προσεκτικός και πατρικός αποσυναρμολογεί όλους τους λόγους της δράσης της.
Αντιγόνη Σοφοκλή (Αρχαία Τραγωδία)
Θέμα: Η Αντιγόνη θάβει τον αδερφό της Πολυνείκη παραβιάζοντας την εντολή του Κρέοντα, τιμώντας τους θεούς και την οικογένεια.
Χαρακτήρες: Η Αντιγόνη είναι ηρωίδα με θρησκευτική ευλάβεια και συνείδηση. Ο Κρέοντας είναι αυταρχικός κυβερνήτης.
Σύγκρουση: Αιώνιοι, θεϊκοί νόμοι έναντι ανθρώπινου νόμου (Πολιτεία).
Τέλος: Απόλυτη τραγωδία, θάνατος και των δύο, ηθική δικαίωση Αντιγόνης.
Αντιγόνη Ανούιγ (Μοντέρνο Θέατρο)
Θέμα: Η Αντιγόνη επαναστατεί όχι μόνο για τον αδερφό, αλλά ως υπαρξιακή άρνηση («ΟΧΙ») στον συμβιβασμό και την «πολιτική» του Κρέοντα.
Χαρακτήρες: Η Αντιγόνη είναι μια μοντέρνα, μοναχική επαναστάτρια. Ο Κρέοντας παρουσιάζεται περισσότερο ως ένας κουρασμένος, ρεαλιστής πολιτικός που προσπαθεί να κυβερνήσει.
Σύγκρουση: Ατομική ελευθερία και απόλυτη ηθική έναντι της σκοπιμότητας και του ρεαλισμού.
Τέλος: Υπαρξιακό αδιέξοδο. Η Αντιγόνη επιλέγει τον θάνατο για να παραμείνει πιστή στον εαυτό της, χωρίς απαραίτητα θεϊκή δικαίωση.
Η Αντιγόνη του Anouilh
Η Αντιγόνη του Anouilh γράφεται το 1944 λίγο πριν το τέλος δηλαδή του Β΄ Παγκόσμιου Πολέμου κατά τον οποίο ο συγγραφέας είχε αποφύγει να πάρει εξ αρχής σαφή θέση υπέρ της Αντίστασης και κατά των κατακτητών. Φιλοδοξία του Anouilh είναι να δώσει μια καινούρια οπτική στο μύθο του Σοφοκλή, τον οποίο χρησιμοποιεί για να εκφράσει τις απόψεις του και τα συναισθήματά του για τα φλέγοντα ζητήματα της εποχής του, καθώς νιώθει ανήμπορος να αντιδράσει μπροστά στις φρικαλεότητες του πολέμου.
Η οπτική του για τον κόσμο είναι απαισιόδοξη, πικρή: πώς θα μπορούσε άλλωστε να είναι διαφορετική; Ο Anouilh καλεί τους θεατές και τους αναγνώστες του έργου του να σκεφτούν πάνω στο νόημα της ζωής και να μοιραστούν τις απόψεις του δηλαδή να αρνηθούν κάθε μορφή συμβιβασμού.
Τον θεατρικό κόσμο του Anouilh τον διαπερνά η ιδέα της εξέγερσης. Για τον ίδιο η ζωή είναι άσχημη και χυδαία, αλλά υπάρχουν και οι φωτεινές εξαιρέσεις των ανθρώπων που αναζητούν έναν έρωτα αγνό και απόλυτο. Σε αυτή την εκλεκτή μειοψηφία που αποπνέει αγνότητα ανήκει η Αντιγόνη του.
Τα πρόσωπα που δημιουργεί καταγγέλλουν την απογοήτευση και την περιφρόνηση του για την κακία και την μετριότητα του κόσμου. Ο μοναδικός δρόμος που προτείνει να ακολουθήσουμε απέναντι σε αυτούς τους κινδύνους είναι η παιδικότητα και η αγνότητα. πηγήhttps://ikee.lib.auth.gr/record/298677/files/GRI-2018-21920.pdf
.....Όσοι ήταν να πεθάνουν είναι νεκροί. Εκείνοι που πίστευαν σε κάτι και εκείνοι που πίστευαν στο αντίθετο, ακόμη και εκείνοι που δεν πίστευαν σε τίποτα και βρέθηκαν μπλεγμένοι σε αυτή την ιστορία, χωρίς να μπορούν να καταλάβουν γιατί. Όμοια νεκροί όλοι τους, αλύγιστοι, άχρηστοι, σάπιοι. Κι αυτοί που ζήσανε θα αρχίσουνε πια να τους ξεχνάνε και να μπερδεύουνε τα ονόματά τους.
Παίζουν
Κατερίνα Γουλάση, Γιώργος Χατζηχρήστος
Σκηνοθετική επιμέλεια- συντονισμός Στ. Καλφόπουλος Χρ. Τσιγκαλίδα
